Maceramız, Ankara’dan Polonya’nın kalbi Varşova’ya yaptığımız direkt uçuşla başladı. Önce trenle kuzeye, Baltık Denizi’nin kıyısındaki o büyüleyici şehre, Gdansk’a uzandık. Gdansk’ın havasını soluduktan sonra tekrar Varşova’ya dönüp şehri doya doya yaşadık.
Sonrasında istikametimiz Litvanya’ydı… Bu yolculukta tarihin bıraktığı bir ize tanıklık etmek çok ilginçti. Polonya ve Litvanya’nın demir yollarının ray genişlikleri farklı olduğu için inip tren değiştirmemiz gerekti. Polonya standart Avrupa ray açıklığını (1435 mm) kullanırken, Litvanya eski Sovyet sisteminden kalan geniş ray açıklığını (1520 mm) kullanıyor.
Litvanya topraklarına adım atınca ilk durağımız güzel Kaunas oldu. Oradaki kısa vaktimizde hiç durmadan yürüyüp gezdikten sonra ertesi gün başkent Vilnius’a geçtik.
Vilnius sadece sokaklarıyla değil, yakınındaki kültürel mirasla da bizi etkiledi; bir günümüzü Karay Türklerinin yaşadığı, göl üzerindeki masalsı kale Trakai’ye ayırdık. Şehrin içinde ise sanatçıların “bağımsız cumhuriyeti” Užupis, gezimizin en renkli duraklarından biriydi.
Rotayı daha da kuzeye çevirerek sırasıyla Letonya’nın başkenti Riga’yı ve Estonya’nın orta çağ atmosferini koruyan şehri Tallinn’i keşfettik. Bu uzun ve kehribar kokulu Baltık turunun finalini ise karşı kıyıya geçerek yaptık: Finlandiya’nın başkenti Helsinki’de, klasik bir sauna keyfiyle yorgunluğumuzu atıp Türkiye’ye döndük.
Bugün Vilnius’un kalbinde sanatçıların kurduğu; ciddiyetin yerini mizaha, sınırların yerini özgürlüğe bıraktığı, kendi anayasasına sahip bohem bir yerden bahsedeceğim. Litvanya’nın başkenti Vilnius’un eski şehir merkezinde, Vilnia nehrinin üzerindeki bir köprüyle karşıya geçtiğinizde artık Užupis Cumhuriyetindesiniz. Burası zamanın durduğu, kuralların sadece özgürlük ve mutluluktan ibaret olduğu bir yer. Užupis, Litvanya dilinde “nehrin ötesinde” veya “nehrin diğer tarafı” anlamına geliyor.1 Nisan 1997’de bölge, kendi anayasasına sahip bağımsız bir cumhuriyet (Užupis Cumhuriyeti) olduğunu ilan etmiş. Buranın kendi bayrağı, kendi parası, özgür bir ruhu ve dünyadaki en naif anayasası var.
- Bağımsızlık Günü: 1 Nisan 1997’de (Şaka Günü) kuruldu.
- Anayasa: 41 maddeden oluşur ve 20’den fazla dile çevrilerek duvarlara asılmıştır.
- Sembol: Mahallenin simgesi bronz bir melek heykelidir ve “Užupis Meleği” olarak bilinir. Užupis Meleği Cumhuriyetin ana meydanında yükselen, bölgenin canlanışını ve sanatsal özgürlüğü simgeleyen bir heykel.
- Anlamı: “Užupis” Litvancada “nehrin öteki tarafı” demektir.
- Pasaport Damgası: Eğer 1 Nisan’da (Cumhuriyet Günü) oradaysanız, yerel postanede pasaportunuza Užupis damgası vurdurabilirsiniz.
- Bronz Deniz Kızı: Vilnia Nehri’nin setinde oturur; efsaneye göre onun gözlerine çok uzun bakanlar Užupis’i bir daha asla terk edemezler.
Užupis Cumhuriyeti’nin anayasası, dünyanın belki de en insancıl, en duygusal ve en esprili metni olabilir. Paupio Caddesi’ndeki bir duvarda, metal levhalar üzerinde Türkçe de dahil onlarca dilde sergilenen bu 41 maddelik anayasa şöyle;
Uzupis Cumhuriyeti Anayasası
- Herkes Vilnia Nehri’nin kıyısında yaşama hakkına sahiptir; Vilnia Nehri de herkesin yanından akıp geçme hakkına sahiptir.
- Herkes kışın sıcak suya, kalorifere ve kiremit bir çatıya sahip olma hakkına sahiptir.
- Herkes ölme hakkına sahiptir, ancak bu bir zorunluluk değildir.
- Herkes hata yapma hakkına sahiptir.
- Herkes özgün olma hakkına sahiptir.
- Herkes sevme hakkına sahiptir.
- Herkes sevilmeme hakkına sahiptir, ancak bu şart değildir.
- Herkes sıradan ve tanınmamış olma hakkına sahiptir.
- Herkes tembellik yapma hakkına sahiptir.
- Herkes bir kediyi sevme ve ona bakma hakkına sahiptir.
- Herkes, taraflardan biri ölünceye kadar bir köpeğe bakma hakkına sahiptir.
- Bir köpeğin köpek olma hakkı vardır.
- Bir kedi, sahibini sevmek zorunda değildir ama zor zamanlarında ona yardım etmelidir.
- Herkes bazen görevlerinden bihaber olma hakkına sahiptir.
- Herkes şüphe duyma hakkına sahiptir, ancak bu bir zorunluluk değildir.
- Herkes mutlu olma hakkına sahiptir.
- Herkes mutsuz olma hakkına sahiptir.
- Herkes susma hakkına sahiptir.
- Herkes bir şeye inanma hakkına sahiptir.
- Hiç kimsenin şiddet uygulama hakkı yoktur.
- Herkes kendi önemsizliğinin ve yüceliğinin farkına varma hakkına sahiptir.
- Hiç kimsenin sonsuzluğa tecavüz etme hakkı yoktur.
- Herkes anlama hakkına sahiptir.
- Herkes hiçbir şeyi anlamama hakkına sahiptir.
- Herkes her milliyetten olma hakkına sahiptir.
- Herkes doğum gününü kutlama veya kutlamama hakkına sahiptir.
- Herkes kendi adını hatırlamalıdır.
- Herkes sahip olduklarını paylaşabilir.
- Hiç kimse sahip olmadığı şeyi paylaşamaz.
- Herkesin kardeşleri, kız kardeşleri ve anne-babası olma hakkı vardır.
- Herkes özgür olabilir.
- Herkes kendi özgürlüğünden sorumludur.
- Herkes ağlama hakkına sahiptir.
- Herkesin yanlış anlaşılma hakkı vardır.
- Hiç kimsenin bir başkasını suçlu çıkarma hakkı yoktur.
- Herkes birey olma hakkına sahiptir.
- Herkesin hiçbir hakkı olmama hakkı vardır.
- Herkes korkmama hakkına sahiptir.
- Mağlup etme.
- Karşılık verme.
- Teslim olma.
https://www.uzupiorespublika.com
BirGünDahaOlsa - OneMoreDay 
Mükemmel bilgilendirici bir yazı olmuş.
BeğenLiked by 1 kişi